اظهار نظر در مورد صحت و سقم مدارک ترجمه شده رسمی و غیر رسمی از زبان فارسی به انگلیسی و از انگلیسی به فارسی ارائه شده و اشخاص حقیقی و حقوقی:
در نظام قضایی و اداری ایران، کارشناسی رسمی دادگستری در رشته زبانهای خارجی (بهویژه مترجمی زبان انگلیسی)، نقش تخصصی و مهمی ایفا میکند. این صلاحیت بهطور مشخص و قانونی شامل اظهار نظر درباره اسناد و مدارک ترجمه شده (رسمی و غیررسمی) از فارسی به انگلیسی و بالعکس میشود. این اظهار نظرها عموماً در مواردی انجام میپذیرد که صحت، سقم و تطبیق ترجمهها با متن اصلی سند برای اشخاص حقیقی یا حقوقی مورد استعلام مراجع قضایی، اداری یا خصوصی باشد .
حیطه وظایف و کاربردها
بررسی صحت ترجمههای رسمی و غیررسمی: کارشناسی رسمی دادگستری زبان انگلیسی بررسی میکند که ترجمه ارائهشده، چه رسمی (مهر قوه قضاییه و وزارت خارجه) و چه غیررسمی، عیناً مطابق اصل سند باشد و دخل و تصرف یا اشتباه معنیداری در آن رخ نداده باشد .
نظارت بر تطبیق متون دوزبانه: این کارگزار رسمی بررسی میکند که متنهای منتشرشده مانند بروشورها، تبلیغات، معرفینامه، قراردادها، کتب، مقالات، برنامههای درسی، استانداردها، وبسایتها و محتوای تجارت الکترونیک، عیناً با نسخهی مقابل خود به زبان دیگر مطابقت داشته باشند .
ارزیابی معانی اصطلاحات ترجمهشده: برای مثال در قراردادها، متون حقوقی یا تجاری، ممکن است برداشت نادرست از مفاهیم مهم صورت گیرد؛ کارشناسی رسمی دادگستری بررسی و اظهار نظر میکند که آیا واژگان و اصطلاحات مطابق با معنای اصلی سند هستند یا خیر .
اظهار نظر درباره ترجمه شفاهی: در جلسات مذاکره، گفتگوهای قضایی یا اداری، ترجمه شفاهی یکی از حوزههای کارشناسی رسمی دادگستری زبان انگلیسی است. وی صحت ترجمه گفتار حضوری را بررسی کرده و دربارهی تطبیق معنایی آن با متن اصلی اظهار نظر میکند .
ابزارها، ابزارکارها و روششناسی
استفاده از نسخه اصل سند و مقایسه دقیق کلمهبهکلمه (واژهبهواژه) با ترجمه آن، برای تعیین تطابق معنایی و لفظی .
بررسی اصالت اسناد ترجمهشده رسمی شامل مهر دارالترجمه، مهر قوه قضاییه و مهر وزارت امور خارجه، برای احراز قانونی بودن ترجمه .
نظارت بر ترتیب فنی ظاهری ترجمه رسمی—مانند استفاده از برگه ویژه، امضا، تاریخ، مهر مرتبط، تهیه نسخه بایگانی، و حفظ سند تا مدت قانونی (معمولاً ۵ سال) .
موقعیتهای کاربردی
پروندههای دادگاهی: در دعاوی بینالمللی یا شکایاتی که اسناد به زبان خارجی ارائه شدهاند، اظهار نظر رسمی درباره صحت ترجمهها الزامی است.
فرآیند اداری و دولتی: در ارزیابی اسناد مهاجرتی، شناسنامه، قراردادها، گواهیها، مستندات پزشکی و مدارک هویتی که به سازمانها یا مراجع قضایی ارائه میشود.
فعالیتهای قراردادی و تجاری: تضمین تطبیق دو نسخه از قراردادهای دولتی یا بینالمللی بین فارسی و انگلیسی، که برایداوری و اجرای قراردادها ضروری است.
استعلام موسسات بیمه، مالی و بانکی: زمانی که مدارک مالی یا هویتی به زبان انگلیسی ارائه و از نظر تطبیق محتوا مورد بررسی قرار میگیرند.
ارزش حقوقی و جایگاه قانونی
انجام اظهار نظر از سوی کارشناسی رسمی دادگستری زبان انگلیسی، دارای اعتبار حقوقی است؛ چرا که نتیجه کارشناسی قابلیت ارائه به قوه قضاییه، مراجع اداری و حاکمیتی مانند وزارت امور خارجه یا دارالترجمه رسمی دارد. این اظهار نظر برای اثبات تطابق ترجمه با سند اصلی، الزام قانونی است و در بسیاری از پروندهها بدون آن ادامه مراحل قضایی یا اجرایی مقدور نیست .